Οι κυτταρικές αλλοίωσες του τραχήλου της μήτρας (δυσπλασίες / προκαρκινικές αλλοίωσες) είναι αρκετά συνηθισμένες και αδικαιολόγητα προκαλούν φόβο στις γυναίκες.
Αυτές οι (εντελώς επιφανειακές) κυτταρικές ατυπίες ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΚΑΡΚΙΝΟΣ. Μακροπρόθεσμα πάντως και σε μικρό ποσοστό μπορεί να εξελιχθούν σε καρκίνο, εάν δεν διαγνωσθούν και δεν θεραπευθούν εγκαίρως.
Ανάλογα δε με την επικινδυνότητα της πιθανής εξέλιξής τους σε καρκίνο του τραχήλου κατατάσσονται σε τρεις κατηγορίες: κυτταρικές ατυπίες απροσδιορίστου σημασίας (ASC-US), χαμηλού (LSIL) και υψηλού (HSIL) βαθμού επικινδυνότητας.
Συνοπτικός Οδηγός: Κυτταρικές Αλλοιώσεις / Δυσπλασίες Τραχήλου
Οι τραχηλικές δυσπλασίες είναι προκαρκινικές αλλοιώσεις που, αν διαγνωσθούν εγκαίρως, θεραπεύονται πλήρως προλαμβάνοντας την ανάπτυξη καρκίνου:
- Δεν είναι Καρκίνος: Οι αλλοιώσεις (ASC-US, LSIL, HSIL) είναι επιφανειακές ατυπίες των κυττάρων. Οι ήπιες μορφές συχνά υποχωρούν από μόνες τους (αυτοθεραπεύσιμες).
- Κύρια Αιτία: Η μόλυνση από τον ιό HPV (σε ποσοστό 80% των γυναικών), σε συνδυασμό με παράγοντες όπως το κάπνισμα και το εξασθενημένο ανοσοποιητικό.
- Συμπτώματα: Συνήθως είναι “σιωπηλές” για χρόνια. Το πιο συχνό σύμπτωμα είναι η κολπική αιμορραγία μετά την επαφή.
- Διάγνωση & Παρακολούθηση: Ανιχνεύονται με το τεστ Παπανικολάου και διερευνώνται περαιτέρω με κολποσκόπηση και βιοψία.
- Θεραπεία & Γονιμότητα: Η χειρουργική αφαίρεση των αλλοιώσεων (Laser, κωνοειδής εκτομή) είναι σύντομη και ΔΕΝ επηρεάζει τη γονιμότητα ή τη σεξουαλική ζωή της γυναίκας.
ΑΙΤΙΑ ΕΜΦΑΝΙΣΗΣ ΤΩΝ ΤΡΑΧΗΛΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΙΚΩΝ ΑΛΛΟΙΩΣΕΩΝ
Η αιτιολογική σχέση μεταξύ της μόλυνσης της γυναίκας από τον HPV ιό και της παρουσίας κυτταρικών αλλοιώσεων στον τράχηλο της μήτρας έχει πλέον πλήρως αποδειχθεί. Η μόλυνση από τον HPV αποτελεί την συχνότερη σεξουαλικά μεταδιδόμενη νόσο στις μέρες μας σε ποσοστό 80% των σεξουαλικά δραστήριων γυναικών.
Ωστόσο και άλλοι προδιαθεσικοί παράγοντες θεωρούνται υπεύθυνοι για την εμφάνισή κυτταρικών αλλοιώσεων του τραχήλου της μήτρας όπως :
> η ανοσοκαταστολή: άτομα με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα είναι πιο ευάλωτα στις λοιμώξεις και τις κυτταρικές αλλοιώσεις.
> το κάπνισμα: λόγω των επιβλαβών χημικών ουσιών στον καπνό που επηρεάζουν τα κύτταρα του τραχήλου.
> η συνύπαρξη άλλων σεξουαλικά μεταδιδόμενων νοσημάτων (π.χ. χλαμύδια, γονόρροια, τριχομονάδες) προκαλούν φλεγμονή του τραχήλου η και κυτταρικές αλλοιώσεις.
ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΑ ΜΕΤΡΑ
Η συνδυασμένη εφαρμογή διαφόρων προληπτικών μέτρων μπορεί να μειώσει σημαντικά τον κίνδυνο ανάπτυξης δυσπλασιών του τραχήλου της μήτρας. Τέτοια είναι:
> ο εμβολιασμός έναντι του ιού των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV),
> η διακοπή του καπνίσματος,
> ο περιορισμός του αριθμού των σεξουαλικών συντρόφων και η χρήση ανδρικού προφυλακτικού μειώνει τον κίνδυνο έκθεσης στον HPV ιό καθώς και σε άλλα σεξουαλικά μεταδιδόμενα νοσήματα,
> η διατήρηση της καλής κατάστασης της υγείας, με ισορροπημένη διατροφή πλούσια σε αντιοξειδωτικά και βιταμίνες, τακτική άσκηση και αποφυγή του στρες, καθιστά ισχυρό το ανοσοποιητικό σύστημα το οποίο καταπολέμα αποτελεσματικά τις λοιμώξεις και αντιμετωπίζει τις αρχόμενες ήπιες τραχηλικές δυσπλασίες,
> ο ετήσιος γυναικολογικός έλεγχος και το τεστ Παπανικολάου βοηθούν στην έγκαιρη ανίχνευση κυτταρικών δυσπλασιών.
ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΤΡΑΧΗΛΙΚΩΝ ΚΥΤΤΑΡΙΚΩΝ ΑΛΛΟΙΩΣΕΩΝ
Αρχικά πρέπει να τονισθεί ότι οι αλλοιώσεις αυτές δεν είναι ορατές από την ίδια τη γυναίκα, λόγω της θέσεώς τους στην επιφάνεια του τραχήλου της μήτρας.
Συνήθως οι τραχηλικές κυτταρικές αλλοιώσεις για μακρό χρονικό διάστημα (ακόμη και έτη) δεν προκαλούν συμπτώματα. Έτσι ενδέχεται να εξελιχθούν σιωπηρά σε καρκίνο του τραχήλου της μήτρας.
Το πλέον συνηθισμένο σύμπτωμα, που εμφανίζεται ιδίως στις γυναίκες αναπαραγωγική ηλικίας, είναι η κολπική αιμορραγία μετά από σεξουαλική επαφή. Άλλα σπανιότερα συμπτώματα είναι οι ήπιες αιμορραγίες μεταξύ των εμμηνορυσιακών κύκλων ή μετά την εμμηνόπαυση.
ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΩΝ ΚΥΤΤΑΡΙΚΩΝ ΑΛΛΟΙΩΣΕΩΝ ΤΟΥ ΤΡΑΧΗΛΟΥ
Η αναγνώριση των τραχηλικών κυτταρικών αλλοιώσεων (δυσπλασίες τραχήλου) σπάνια πραγματοποιείται άμεσα, δια ¨γυμνού οφθαλμού¨, κατά την κλινική γυναικολογική εξέταση. Αυτό ειναι εφικτό μόνο όταν αυτές είναι εκτεταμένες και ευδιάκριτες (προχωρημένου σταδίου).
Συνηθέστατα αποκαλύπτονται εμμέσως, με την κυτταρολογική εξέταση (test Παπανικολάου). Η δε διερεύνησή τους γίνεται με την υπό μεγέθυνση επισκόπηση του τραχήλου (κολποσκόπηση) και την βιοψία (λήψη δείγματος ιστού από την ύποπτη περιοχή και μικροσκοπική εξέταση του δείγματος).
Επειδή ο καρκίνος του τραχήλου έχει μακρά περίοδο κατά την οποία μπορεί να θεραπευτεί γίνεται αντιληπτή η σημασία του Περιοδικού Προληπτικού Γυναικολογικού έλεγχου (Check Up) που στόχο έχει την έγκαιρη ανεύρεση και θεραπεία των προκαρκινικών αλλοίωσεων.
ΘΕΡΑΠΕΙΑ
Οι ήπιας (ASC-US / LSIL) επικινδυνότητας κυτταρικές αλλοιώσεις συνήθως είναι αυτοθεραπεύσιμες (υποχωρούν από μόνες τους). Παρόλα αυτά απαιτείται περιοδική παρακολούθηση (τεστ Παπανικολάου) ώστε να διαγνωσθεί εγκαίρως η ενδεχόμενη εξέλιξή τους σε υψηλής επικινδυνότητας (HSIL) προκαρκινικές αλλοιώσεις.
Η θεραπεία των υψηλής επικινδυνότητας δυσπλασιών του τραχήλου είναι χειρουργική και αποσκοπεί στην απομάκρυνση (με κρυοπηξία, laser ή με νυστέρι) της προσβεβλημένης περιοχής της επιφάνειας του τραχήλου. Η ασθενής επιστρέφει στο σπίτι της την ίδια ημέρα και συνήθως δεν χρειάζεται να λάβει αναρρωτική άδεια. Μικρή αιμορραγία (σαν περίοδος) παρουσιάζεται κατά τη διάρκεια των επόμενων 1-2 εβδομάδων.
Η χειρουργική επέμβαση στον τράχηλο της μήτρας ΔΕΝ επηρεάζει τη γονιμότητα της γυναίκας ή την σεξουαλική της ζωή αφού ο τράχηλος επουλώνεται πλήρως εντός 2-3 εβδομάδων.
ΣΥΧΝΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ
Η δυσπλασία τραχήλου είναι η εμφάνιση ανώμαλων κυττάρων στον τράχηλο της μήτρας . Οι αλλοιώσεις των κύτταρων μπορεί να είναι ήπιες, μέτριες ή/και σοβαρές.
Κύρια αιτία είναι η μόλυνση, δια της σεξουαλικής επαφής, από τον ιό των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV). Η πρόληψη περιλαμβάνει το εμβόλιο έναντι του HPV, τη χρήση προφυλακτικών και τους ετήσιους γυναικολογικούς ελέγχους.
Στις περισσότερες περιπτώσεις, η δυσπλασία δεν προκαλεί συμπτώματα. Σπανιότερα εμφανίζονται ήπιες αιμορραγίες μεταξύ των περιόδων.
Ανιχνεύεται μέσω διαγνωστικών εξετάσεων δηλ. του τεστ Παπανικολάου (Pap test) ή της κολποσκόπησης.
Ανάλογα με τη σοβαρότητα / επικινδυνότητα των κυτταρικών αλλοιώσεων οι θεραπείες μπορεί να περιλαμβάνουν την παρακολούθηση αυτών, με τακτικά Pap test ή/και κολποσκοπήσεις και την χειρουργική απομάκρυνση των τραχηλικών αλλοιώσεων.
Ναι, ιδιαίτερα οι σοβαρές μορφές δυσπλασίας μπορούν να εξελιχθούν σε καρκίνο εάν δεν αντιμετωπιστούν. Τι είναι η δυσπλασία τραχήλου;
Ποια είναι η αιτία της δυσπλασίας του τραχήλου και ποια τα προληπτικά μέτρα;
Ποια είναι τα συμπτώματα της δυσπλασίας τραχήλου;
Πώς ανιχνεύεται η δυσπλασία τραχήλου;
Πώς αντιμετωπίζεται η δυσπλασία του τραχήλου ;
Μπορεί η δυσπλασία τραχήλου να εξελιχθεί σε καρκίνο;



